32 220 35 21 biuro@omegasoft.pl


Twoje dziecko spędza wiele godzin przed ekranem? Czy Ci się to podoba, czy nie, media społecznościowe – jak Facebook, Twitter, SnapChat i inne – stały się ważną częścią życia młodzieży, z nawet dzieci. Tak ważną, że nie wyobrażają sobie bez niej życia. Czasy naszego dzieciństwa to zupełnie inny świat. Nic więc dziwnego, że większość rodziców na całym świecie czuje się zdezorientowana i nie wie, jak radzić sobie z tą sytuacją. Nie mają bowiem żadnych wzorców od swoich rodziców, jak radzić sobie z tą sferą życia.

Media społecznościowe mają swoje zalety i wady. Z jednej strony, pomagają w nawiązywaniu kontaktów, komunikacji, budowaniu swojej tożsamości, a nawet w nauce. Z drugiej – niosą za sobą wiele zagrożeń, jak cyberprzemoc, uzależnienie od internetu, treści dla dorosłych (np. pornografia czy hazard), uwodzenie, problemy ze swoim wizerunkiem…

Jak widzisz, lista niebezpieczeństw, na jakie dzieci mogą trafić w sieci, jest długa i ciężko ją zamknąć – nie znamy jeszcze wszystkich możliwych sytuacji. Nie zmienisz tego stanu – odcięcie się od internetu i mediów społecznościowych to mało realne rozwiązanie. Choć to przede wszystkim Ty wiesz, jak wychować swoje dziecko, kilka wskazówek specjalistów w dziedzinie bezpieczeństwa w internecie znacznie ułatwi Ci poruszanie się w świecie mediów społecznościowych.

Zapoznaj się z naszym przewodnikiem po mediach społecznościowych dla rodziców i skorzystaj z 7 rad, które pomogą Ci nauczyć dziecko bezpiecznego korzystania z internetu.

1.   Zdobądź zaufanie

Gdy dzieci poczują się swobodnie w internecie, a zwłaszcza w mediach społecznościowych, mogą uznać, że dorośli i rodzice nie pasują do tego świata i nie należy ich w go wpuszczać. Tak jest w większości polskich domów – aż 60 % nastolatków nie ma żadnych zasad korzystania z internetu i nie informuje swoich rodziców, co tam robią.

Nie popełniaj tego błędu – jako rodzic jesteś odpowiedzialny za bezpieczeństwo swoich dzieci. Aby było to możliwe, musisz zdobyć zaufanie dziecka. Tak, dziecka, bo kiedy zaczniesz od wieku nastoletniego, zdobycie zaufania będzie bardzo trudnym procesem.

Jak zdobyć to zaufanie? Po pierwsze, podawaj powody, dla których sprawdzasz nawyki internetowe, zamiast tylko ustalać ścisłe limity. Dzieci o wiele chętniej współpracują z rodzicami, kiedy wiedzą, dlaczego o coś ich prosisz i uznają to za zasadne.

Po drugie, pamiętaj, aby szanować prywatność dziecka. Bacznie obserwuj młodego człowieka i decyduj, w którym momencie postawić granicę, której nie przekraczasz. Dzieci w różnym wieku mają różne potrzeby. Z biegiem czasu będziesz musiał się wycofać i dać dziecku więcej swobody.

W tym wszystkim najważniejsze jest, aby Twoje dzieci przychodziły do Ciebie zawsze, gdy natrafią w internecie a coś nieprzyjemnego lub wzbudzającego ich niepokój. Gdy zdobędziesz i utrzymasz ich zaufanie, prawdopodobieństwo, że zaangażują się w coś niebezpiecznego, znacznie maleje.

2.   Daj przykład

To stara wychowawcza zasada – aby coś komuś wpoić, trzeba samemu dobrze się zachowywać. To samo dotyczy internetu. Jeśli nie chcesz, aby Twoje dziecko nauczyło się nieciekawych zachowań, w pierwszej kolejności skoryguj swoje. “Rób to, co mówię, a nie to, co robię” – to niezbyt skuteczna droga, prawda?

Zacznij od przemyślenia swoich nawyków. Ile czasu spędzasz przed monitorem komputera czy ekranem smartfona? Jak wiele udostępniasz na swój temat na portalach społecznościowych? Pamiętaj, że powściągliwość jest tutaj wskazana – gdy udostępnisz zbyt wiele, narażasz siebie i dziecko na niebezpieczeństwo.

Przykładowo, publikowanie zabawnych historyjek z życia dziecka wydaje się być nieszkodliwe (do czasu). W internecie jednak nic nie ginie – gdy maluch podrośnie, ktoś może wykorzystać te informacje, aby wyśmiać lub zastraszyć dziecko. W kwestii udostępniania wizerunku dziecka, dobrze jest poczekać, aż będzie ono na tyle duże, by samo o tym decydować. Współcześnie, wielu rodziców nie publikuje w sieci żadnych zdjęć pociechy, co wydaje się być rozsądnym krokiem, biorąc pod uwagę działalność pedofili i innych osób, które mogłyby uwieść, porwać lub zastraszać Twoje dziecko.

3.   Zdobądź wiedzę

Skoro czytasz ten przewodnik dla rodziców, już robisz pierwszy krok, aby się dokształcić. Dobra robota! Ale nie poprzestawaj na tym. Poznaj dokładnie każdy serwis społecznościowy, z którego korzysta Twoje dziecko. Dowiedz się, jakie niesie ze sobą możliwości, korzyści, ale też niebezpieczeństwa. W ten sposób poznasz świat, w którym żyją Twoje dzieci, a także lepiej zrozumiesz sytuację.

Wiele aplikacji, z których korzystają dzieci, to dla dorosłych czarna magia – nie mają o nich bladego pojęcia. Dobrym sposobem na lepsze ich poznanie jest poproszenie dziecka, aby nauczyło Cię, jak z nich korzystać. Otrzymasz wtedy wskazówki z pierwszej ręki – dowiesz się, jak działają aplikacje, jak z nich korzystać. Zaletą tego rozwiązania jest również to, że robicie coś razem. Możesz nawet pokusić się o założenie konta na danym serwisie.

Jeśli jednak pytanie się dziecka nie wydaje Ci się dobrym pomysłem, możesz poszukać informacji na stronach internetowych lub oglądając filmy na YouTube. Postęp w dziedzinie mediów społecznościowych jest wbrew pozorom bardzo szybki – nie możesz zostać w tyle! Przykładowo, najpopularniejsze social media w Polsce w 2020 roku to Facebook, Instagram, Twitter, Wykop, Pinterest, Chomikuj, Siepomaga, Reddit, Avaaz i TikTok. Czy znasz wszystkie z nich? W reszcie Europy i w USA na podobnej liście znajdują się też inne serwisy – Snapchat, Tumblr, WhatsApp, VKontakte i Google Hangouts. Jesteś pewien, na których z nich Twoje dziecko ma konto… lub konta?

4.   Edukuj swoje dzieci

Wiedza jest potrzebna nie tylko Tobie, ale też Twoim dzieciom. Młodzi rozpoczynający przygodę z mediami społecznościowymi mogą nie być świadomi wszystkich związanych z nimi zagrożeń, takich jak np. zbieranie informacji o użytkownikach, oszustwa, a także tego, jak duży może być zasięg internetu.

Dziecko musi wiedzieć, że gdy raz opublikuje coś w internecie, może już nigdy nie mieć możliwości usunięcia tego. Złudne dla dzieci mogą być zwłaszcza tzw. relacje, które wyświetlają się tylko kilka sekund. Tyle wystarczy jednak, aby ktoś zainteresowany wyświetlaną informacją zrobił screena i rozpowszechnił zdjęcie w wielu innych miejscach.

Uświadom swą pociechę, że gdy zacznie korzystać z internetu, poszanowanie prywatności nie jest domyślne. Większość aplikacji i usług gromadzi dane o swoich użytkownikach, dlatego nic, co wrzucasz do sieci, nie może być traktowane jako prywatna informacja. Zwróć uwagę zwłaszcza, aby dziecko nie podawało w internecie swoich danych osobowych, miejsca zamieszkania, adresu czy zdjęcia szkoły, do której uczęszcza. Ma to na celu uniknięcie śledzenia i ochronę przed groźnymi osobami.

Kolejną ważną rzeczą, którą Twoje dziecko powinno wiedzieć, jest to, że w internecie nie jest bezkarne. Działania w sieci mają konsekwencje tak samo, jak w realnym świecie – również prawne. Np. zastraszanie w internecie – uświadom dziecko, że nikt nie ma prawa grozić mu i wmawiać, że i tak nikt nic mu nie pomoże i nie odkryje tego. Równocześnie, powinno wiedzieć, że naśmiewanie się z kolegów i dręczenie ich za pomocą mediów społecznościowych nie pozostanie bezkarne i może mieć bardzo nieciekawe konsekwencje.

I jeszcze jedna ważna rzecz – dziecko powinno wiedzieć, że nie wszystko, co czyta w internecie, zawsze jest prawdziwe. Każda znaleziona informacja powinna być weryfikowana. Jeszcze istotniejsze jest, aby wiedziało, że nie każdy w social mediach jest tym, za kogo się podaje.

5.   Uważaj na kary

To, że Twoje dziecko spotka się z negatywnymi treściami w internecie, jest praktycznie pewne. Niestety, pojawia się tu ryzyko, że młody człowiek pozna rzeczy, których nie powinien wiedzieć w swoim wieku. Powiadom dziecko, że zawsze powinno przyjść do Ciebie, gdy napotka na coś niepokojącego.

Dzieci są z natury ciekawe, dlatego łatwo o wpadki. Jeśli zauważysz coś niebezpiecznego, zastanów się, czy kara jest najlepszym wyborem. Przy następnej okazji dziecko będzie robiło wszystko, aby ukryć problem.

Jeśli Twój syn lub córka przyznają się, że zauważyli złe treści, pochwal, że mieli odwagę Ci o tym powiedzieć. Możesz także dać im następujące rady:

  • natychmiast zamknij przeglądarkę, gdy spotkasz podobne informacje,
  • opowiedz o tym komuś dorosłemu,
  • nie podawaj w internecie swoich danych,
  • nigdy nie spotykaj się z osobami poznanymi przez internet bez wiedzy i zgody rodziców.

Aby wesprzeć swoje dziecko, dobrze, abyś zainteresował się tym, co robi w mediach społecznościowych – i to w sposób pozytywny. Ich konta w wirtualnym świecie to dla nich bardzo ważna rzecz. Ciesz się razem z nimi tym, co odkrywają, okaż zainteresowanie ich działalnością. Gdy dziecko poczuje Twoją miłość i wsparcie, chętniej podzieli się tym, co robi w internecie.

6.   Ustal zasady

Usiądź z dzieckiem i stwórzcie razem listę dobrych zasad korzystania z internetu. Zawrzyjcie w niej takie elementy, jak ilość czasu spędzanego przed ekranem, funkcje, usługi i programy, z jakich może korzystać, strony, na jakie może wchodzić.

Kiedy kupujesz dziecku pierwszy lub nowy smartfon czy inne urządzenie, możecie zawrzeć umowę na korzystanie z niego – w zamian za jego zakup. To jasno określi, co jest dozwolone, a co nie. Ustalcie również konsekwencje ich łamania. Kiedy dziecko zgodzi się na taką umowę, złamanie zasad nie będzie zmuszało Cię do wymyślania kar, ale będzie skutkowało konsekwencjami, na które dziecko samo się zgodziło.

Tworząc zasady, weź pod uwagę poniższe kwestie:

  • nigdy nie publikuj zdjęć w negliżu, a przed kamerą zawsze miej pełne ubranie,
  • nie ufaj nieznajomym,
  • zawsze pytaj o zgodę przed spotkaniem z osobą poznaną przez internet,
  • nie rób nikomu zdjęć bez pozwolenia tej osoby,
  • nie udostępniaj cudzych zdjęć ani informacji o innych bez wyraźnej zgody tych osób,
  • nie dręcz nikogo,
  • pobieraj nowe gry i aplikacje tylko po uzyskaniu zgody rodzica,
  • jeśli cokolwiek cię zaniepokoi, powiedz o tym dorosłemu,
  • nigdy nie kupuj nic przez internet bez zgody rodzica.

Oczywiście to nie jest pełna lista, a jedynie pewne tematy, które musisz wziąć pod uwagę. Stworzenie listy zasad uporządkuje działalność Twojego dziecka w sieci i zacieśni Waszą więź, gdy weźmiesz pod uwagę również jego propozycje i sugestie.

7.   Wspomóż się programem do kontroli rodzicielskiej

Jeśli chcesz mieć większą kontrolę nad tym, co dziecko robi w social mediach, jakie informacje przegląda, jakie gry i aplikacje uruchamia i ile z nich korzysta, możesz wypróbować program do kontroli rodzicielskiej. Współczesne aplikacje tego typu nie tylko blokują niebezpieczne treści, ale posiadają cały szereg innych przydatnych funkcji.

Dzięki kontroli rodzicielskiej, sprawdzisz, gdzie jest Twoje dziecko, otrzymasz powiadomienie, gdy dziecko zrobi coś niebezpiecznego, np. opuści ustaloną strefę, spróbuje wejść na zablokowane strony lub udostępni prywatne informacje na swoim koncie społecznościowym. Skorzystasz również z cotygodniowych lub comiesięcznych raportów aktywności dziecka w sieci.

Bardzo przydatna przy aktualnej nauce zdalnej funkcja to również tryb nauki, który ułatwia dziecku skupienie się na zdobywaniu wiedzy. Za jego pomocą zarządzisz, z jakich witryn może korzystać pociecha w czasie szkolnym.

Jaki program do kontroli rodzicielskiej wybrać? Rozważ propozycję liderów z branży bezpieczeństwa internetowego – Bitdefender Parental Control, Kaspersky Safe Kids, ESET Parental Control, Norton Family, Kontrola rodzicielska Panda czy McAfee Safe Family.

Ochrona dziecka w mediach społecznościowych to wyzwanie każdego współczesnego rodzica, któremu możesz sprostać. Wykorzystaj nasze rady w praktyce i bądź spokojny o bezpieczeństwo swojej pociechy!